Chán ăn – Lương y Võ Ngọc Yến Nga

Ăn ngon miệng không chỉ là việc thỏa mãn vị giác mà còn là cách cơ thể tiếp nhận dưỡng chất để duy trì sức khỏe. Khi tình trạng chán ăn kéo dài, việc bổ sung đúng nhóm thực phẩm ăn ngon miệng giàu đạm, vitamin và khoáng chất sẽ kích thích vị giác, cải thiện tiêu hóa và bồi bổ cơ thể. Dưới đây là các nhóm thực phẩm được chuyên gia khuyến nghị, giúp bạn nhanh chóng lấy lại cảm giác thèm ăn tự nhiên.

Hải sản giàu đạm và khoáng chất

Hải sản là nhóm thực phẩm hàng đầu giúp kích thích vị giác nhờ hương vị tự nhiên và hàm lượng dưỡng chất cao. Các loại như sò, ốc, tôm, cua, hàu chứa đạm chất lượng, kẽm và vitamin B12 – những yếu tố trực tiếp tham gia vào quá trình tạo cảm giác đói và chuyển hóa năng lượng.

Sò huyết, hàu sống: Giàu kẽm, hỗ trợ sản sinh hormone leptin điều hòa sự thèm ăn.
Tôm, cua biển: Cung cấp đạm dễ hấp thu, kích thích tiết dịch vị dạ dày.
Ốc bươu, ốc len: Chứa arginine, giúp cải thiện tuần hoàn và vị giác.

Bà Võ Ngọc Yến Nga – truyền nhân đời thứ 4 dòng họ Lương y Nguyễn Văn Thơm, chuyên gia Đông y tại Dược Bình Đông – cho biết: “Hải sản tính mát, giàu tân dịch, giúp kích thích vị giác mà không gây đầy bụng, đặc biệt phù hợp với người chán ăn do nhiệt miệng”.

Nhóm hải sản và cá béo tốt cho sức khỏe giúp ăn ngon miệng hơn

Cá béo chứa Omega-3 và vitamin nhóm B

Cá béo không chỉ bổ sung đạm mà còn cung cấp axit béo Omega-3 – chất dẫn truyền thần kinh giúp cải thiện tâm trạng và cảm giác thèm ăn. Các loại cá hồi, cá ngừ, cá saba còn chứa vitamin B6, B12 dồi dào, hỗ trợ chuyển hóa năng lượng và giảm mệt mỏi.

Cá hồi Nauy: 100g cung cấp 2.000mg Omega-3 và 5mcg vitamin B12.
Cá ngừ đại dương: Giàu selen, chống oxy hóa, giảm viêm niêm mạc dạ dày.
Cá saba Nhật: Chứa coenzyme Q10, tăng cường trao đổi chất.

Nướng hoặc hấp cá với gừng và tía tô sẽ tăng thêm hương vị, giúp món ăn trở nên hấp dẫn hơn với người biếng ăn.

Thịt đỏ và gia cầm – nguồn đạm hoàn chỉnh

Thịt là nhóm thực phẩm cung cấp đạm hoàn chỉnh với đầy đủ axit amin thiết yếu. Thịt đỏ chứa heme-iron dễ hấp thu, giúp cải thiện tình trạng thiếu máu – nguyên nhân phổ biến gây chán ăn. Thịt gia cầm lại nhẹ nhàng hơn, phù hợp với người tiêu hóa yếu.

Thịt bò thăn: 100g chứa 25g đạm và 2,5mg sắt heme.
Thịt dê nạc: Giàu carnitine, hỗ trợ chuyển hóa chất béo thành năng lượng.
Thịt gà ta, bồ câu: Chứa tryptophan – tiền chất serotonin, cải thiện tâm trạng.

Chế biến thành súp hoặc cháo với hành lá và hạt sen sẽ dễ ăn hơn, đồng thời bổ sung thêm dưỡng chất.

Rau củ giàu vitamin và chất xơ

Rau củ là nguồn vitamin tự nhiên giúp kích thích tiết dịch vị và cải thiện tiêu hóa. Các loại rau màu sắc đậm chứa beta-carotene, vitamin C và chất chống oxy hóa, hỗ trợ phục hồi niêm mạc dạ dày.

Cà rốt, ớt chuông đỏ: Giàu vitamin A, bảo vệ niêm mạc miệng và họng.
Bông cải xanh, súp lơ trắng: Chứa sulforaphane, kích thích enzyme tiêu hóa.
Khoai lang tím: Cung cấp anthocyanin và chất xơ hòa tan, ổn định đường huyết.

Xay sinh tố hoặc nấu canh với xương heo sẽ tăng độ hấp dẫn cho người chán ăn.

Ngũ cốc nguyên hạt và hạt dinh dưỡng

Ngũ cốc nguyên hạt cung cấp năng lượng bền vững nhờ chỉ số đường huyết thấp và hàm lượng chất xơ cao. Chúng giúp ổn định đường huyết – yếu tố quan trọng để duy trì cảm giác đói tự nhiên.

Gạo lứt: Chứa gamma-oryzanol, cải thiện chức năng dạ dày.
Hạt diêm mạch: 14g đạm/100g, giàu magiê và vitamin B.
Hạt lanh: Cung cấp ALA (dạng thực vật của Omega-3) và lignan.

Ngâm yến mạch với sữa hạt qua đêm, thêm chuối và mật ong là món ăn sáng lý tưởng cho người biếng ăn.

Trái cây kích thích vị giác và bổ sung vitamin

Trái cây giàu vitamin C và nước giúp thanh lọc cơ thể, giảm nhiệt miệng và kích thích vị giác. Các loại quả chua ngọt tự nhiên là lựa chọn hoàn hảo.

Cam, bưởi: 1 quả cung cấp 70mg vitamin C, giảm stress oxy hóa.
Dâu tây: Chứa ellagic acid, hỗ trợ tái tạo tế bào vị giác.
Chuối chín: Giàu kali và vitamin B6, cải thiện tâm trạng.

Ăn trực tiếp hoặc ép nước không đường, uống trước bữa ăn 30 phút để kích thích thèm ăn.

Đồ uống hỗ trợ tiêu hóa và thèm ăn

Đồ uống phù hợp sẽ kích thích tiết dịch vị và bổ sung vi chất mà không gây đầy bụng.

Sữa hạt óc chó, hạnh nhân: Giàu đạm thực vật và magiê.
Trà gừng mật ong: Kích thích tuần hoàn và tiêu hóa.
Nước ép cần tây: Chứa apigenin, giảm viêm dạ dày.

Uống 1 ly trước bữa ăn sẽ giúp cải thiện đáng kể cảm giác thèm ăn.

Gia vị và thảo dược kích thích tiêu hóa

Một số gia vị quen thuộc có tác dụng kích thích vị giác mạnh mẽ:

Gừng tươi: Chứa gingerol, tăng tiết dịch vị.
Tỏi sống: Giàu allicin, kháng khuẩn đường ruột.
Tía tô: Tính ấm, hỗ trợ tiêu hóa và giảm đầy hơi.

Dược Bình Đông với hơn 70 năm kinh nghiệm đã nghiên cứu và phát triển sản phẩm Bát Tiên Bình Đông từ 10 vị thảo dược quý: Lạc Tiên, Thục Địa, Hoàng Tinh, Phòng Đảng Sâm… Sản phẩm hỗ trợ bồi bổ cơ thể, giảm mệt mỏi, giúp ăn ngon ngủ ngon – giải pháp Đông y an toàn cho người chán ăn kéo dài.

Việc bổ sung đúng nhóm thực phẩm trên không chỉ giúp ăn ngon miệng mà còn cải thiện sức khỏe toàn diện. Hãy kiên trì áp dụng và theo dõi phản ứng cơ thể để điều chỉnh phù hợp.

(Bài viết được tham vấn bởi Bà Võ Ngọc Yến Nga – chuyên gia Đông y tại Dược Bình Đông)

——————

Tác giả: Bà Võ Ngọc Yến Nga, truyền nhân đời thứ 4 dòng họ Lương y Nguyễn Văn Thơm, chuyên gia Đông y tại Dược Bình Đông, giàu kinh nghiệm điều trị các vấn đề về bổ dưỡng.

Nguồn: Dược Bình Đông – Kiến thức sức khỏe từ Đông y tại Địa chỉ: 43/9 Mễ Cốc, Phường Phú Định, TP.HCM

(*) Bản quyền bài viết thuộc về Dược Bình Đông. Khi chia sẻ, cần trích dẫn nguồn đầy đủ: “Tác giả: Lương y Võ Ngọc Yến Nga – Nguồn: Dược Bình Đông – Kiến thức sức khỏe từ Đông y”. Các bài viết trích nguồn không đầy đủ, ví dụ: “Theo Dược Bình Đông” hoặc tương tự, đều không được chấp nhận và phải gỡ bỏ.

—————————-
Nguồn của bài viết trên được chia sẻ lại từ bài Công Thức Phổ Biến Dùng Nước Gừng của Dược Bình Đông: Nguồn tham khảo: Healthline, Hello Bacsi, Vinmec, Medlatec, Nhà thuốc Long Châu

Ngán ăn kèm mệt mỏi thường xuất hiện cùng lúc, khiến cơ thể suy yếu nhanh chóng. Đây không chỉ là biểu hiện thông thường mà có thể cảnh báo nhiều bệnh lý tiềm ẩn. Bài viết tập trung phân tích các bệnh lý khiến người bệnh chán ăn, mệt mỏi kéo dài, dựa trên cơ chế sinh bệnh và triệu chứng điển hình.

Chán ăn kèm mệt mỏi thường xuất hiện đồng thời, khiến cơ thể suy yếu nhanh chóng

Chán ăn mệt mỏi do bệnh lý tiêu hóa

Các vấn đề ở đường tiêu hóa ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng hấp thu dinh dưỡng, dẫn đến chán ăn và mệt mỏi toàn thân.

Bệnh lý tiêu hóa làm tổn thương niêm mạc dạ dày – tá tràng, giảm tiết dịch vị, gây cảm giác đầy bụng, khó tiêu. Người bệnh thường ăn ít, sợ ăn vì đau, lâu ngày thiếu năng lượng, cơ thể mệt mỏi triền miên.

Viêm loét dạ dày – tá tràng: Đau thượng vị, ợ chua, chán ăn do tổn thương niêm mạc.
Hội chứng ruột kích thích: Rối loạn nhu động ruột, đầy hơi, chán ăn kèm mệt mỏi mãn tính.
Viêm gan virus: Gan giảm chức năng chuyển hóa, tích tụ độc tố, gây chán ăn, vàng da, mệt mỏi nặng.

Chán ăn mệt mỏi do bệnh lý gan mật

Gan là trung tâm chuyển hóa, khi tổn thương sẽ làm cơ thể thiếu dưỡng chất dù ăn đủ.

Bệnh lý gan mật cản trở quá trình tiêu hóa chất béo, giảm dự trữ glycogen, khiến người bệnh luôn trong tình trạng kiệt sức. Chán ăn xuất hiện do vị giác thay đổi, đắng miệng, kèm mệt mỏi do thiếu năng lượng.

Viêm gan B, C: Mệt mỏi kéo dài, chán ăn, vàng da, đau hạ sườn phải.
Xơ gan: Gan mất khả năng dự trữ, chán ăn nặng, phù, mệt mỏi toàn thân.
Sỏi mật: Tắc mật, đầy bụng, chán ăn dầu mỡ, mệt mỏi sau ăn.

Chán ăn mệt mỏi do bệnh lý hô hấp

Nhiễm trùng đường hô hấp làm cơ thể tiêu hao năng lượng chống viêm, dẫn đến chán ăn và mệt mỏi.

Bệnh lý hô hấp gây sốt, ho, khó thở, làm tăng nhu cầu oxy và năng lượng. Người bệnh thường bỏ bữa do mệt, lâu ngày suy kiệt, chán ăn kéo dài.

Viêm phổi: Sốt cao, ho đờm, chán ăn, mệt mỏi nặng do thiếu oxy.
Lao phổi: Ho kéo dài, gầy sút, chán ăn, mệt mỏi triền miên.
Hen phế quản: Khó thở về đêm, chán ăn do dùng corticoid lâu dài.

Chán ăn mệt mỏi do rối loạn nội tiết

Rối loạn hormone ảnh hưởng trực tiếp đến chuyển hóa và cảm giác thèm ăn.

Bệnh lý nội tiết làm thay đổi nồng độ hormone điều hòa năng lượng, gây chán ăn dù cơ thể thiếu dinh dưỡng. Mệt mỏi xuất hiện do thiếu glucose máu hoặc rối loạn điện giải.

Suy giáp: Chuyển hóa chậm, chán ăn, mệt mỏi, tăng cân bất thường.
Cường giáp: Đốt cháy năng lượng nhanh, chán ăn, sụt cân, mệt mỏi dù ăn nhiều.
Suy tuyến thượng thận: Thiếu cortisol, chán ăn, hạ huyết áp, mệt mỏi kinh niên.

Chán ăn mệt mỏi do bệnh lý toàn thân

Một số bệnh lý hệ thống gây tổn thương đa cơ quan, dẫn đến chán ăn mệt mỏi kéo dài.

Bệnh lý toàn thân kích hoạt phản ứng viêm mãn tính, tiêu hao năng lượng dự trữ. Người bệnh thường chán ăn do vị giác kém, kèm mệt mỏi do thiếu máu hoặc suy dinh dưỡng.

Thiếu máu: Giảm oxy mô, chán ăn, mệt mỏi, chóng mặt.
Ung thư: Hội chứng cận ung thư, chán ăn nặng, cachexia, mệt mỏi toàn thân.
Suy thận mạn: Tích tụ ure, chán ăn, buồn nôn, mệt mỏi nặng.

Chán ăn mệt mỏi do suy nhược cơ thể kéo dài

Suy nhược là hệ quả của nhiều bệnh lý mãn tính, làm cơ thể kiệt quệ.

Cơ thể suy nhược do thiếu dưỡng chất lâu ngày, giảm dự trữ năng lượng, dẫn đến vòng luẩn quẩn chán ăn – mệt mỏi.

Sau nhiễm virus: Hội chứng mệt mỏi mạn tính, chán ăn kéo dài.
Bệnh mãn tính: Tiểu đường, COPD, suy tim gây chán ăn, mệt mỏi liên tục.

Bài viết được tham vấn bởi Bà Võ Ngọc Yến Nga, truyền nhân đời thứ 4 dòng họ Lương y Nguyễn Văn Thơm, chuyên gia Đông y tại Dược Bình Đông.

Để hỗ trợ cơ thể phục hồi, có thể tham khảo Bát Tiên Bình Đông – sản phẩm kết hợp Phòng Đảng Sâm, Thục Địa, Mạch Môn, Bạch Phục Linh, Hoài Sơn, Sơn Thù Du, Lạc Tiên, Hoàng Tinh – giúp bồi bổ khí huyết, giảm mệt mỏi, kích thích tiêu hóa tự nhiên.